Steun ons en help Nederland vooruit

donderdag 9 juli 2020

Gemeente terug aan het front

Graag neem ik u mee in mijn belevenis van inmiddels ruim 8 maanden wethouderschap in mijn geboortestad Hoorn. In de wetenschap dat we een open coalitieakkoord hebben en het met 14 politieke fracties regelmatig hard werken is om tot draagvlak en meerderheden te komen. Ik probeer daarbij voortdurend aan stabiliteit en vertrouwen te werken, want zeker in crisistijd is dat noodzakelijk. Ik waardeer de inzet van de gemeenteraad en haar rol dan ook zeer, naast ook al die inzet vanuit het maatschappelijk veld en zeker ook onze fantastische ambtenaren die de laatste maanden soms lange dagen hebben gemaakt. Het waren 8 bijzondere en intensieve maanden, omdat metname corona grote impact heeft gehad en nog verder gaat krijgen in deze bestuursperiode. Ik voel dan ook bijna dagelijks de maatschappelijke druk om als gemeente een bijdrage te leveren aan het overwinnen van het coronavirus en al die bijbehorende nieuwe vraagstukken. Om elkaar te helpen in deze bijzondere tijd. Dat leidt tot spanning in belangen, maar ook tot een enorme druk op de gemeentelijke organisatie. Graag geef ik u een inkijkje …

Zevenhuis en Gildeweg

Bij mijn start als wethouder in november 2019 was de eerste uitdaging om rust te brengen in het dossier bedrijventerrein Zevenhuis met de gemeenteraad van Hoorn, de gemeente Medemblik en de dorpsraad Zwaagdijk-west. Door terug te keren naar de uitgangspunten van het bestemmingsplan en hogere bouwhoogten niet meer (zomaar) toe te staan, daar spelregels over af te spreken en daar open en transparant over te communiceren en die ook te bevestigen naar alle partijen, is de relatieve rust weer gekeerd. De markt blijft wel nadrukkelijk om die hogere bouwhoogten vragen. Ik heb dan ook iedereen wel inmiddels duidelijk gemaakt dat de discussie om dat wel of niet te faciliteren zal terugkomen bij een eventuele tweede fase (toekomstige uitbreiding), vervat in een toekomstig bestemmingsplanproces.

Inmiddels zijn we ook een onderzoek gestart naar de toekomst van bedrijventerrein de Gildeweg. Deze discussie speelt al zeker 15 jaar en ik wil daarin nu een keer doorpakken. Ook de gemeenteraad wil dat. Ik doe dat in afstemming met buurgemeente Drechterland. Er is veel geluids- en verkeersoverlast op de Drachten. We willen zicht krijgen of een transformatieproces op termijn haalbaar en betaalbaar is en wat daarbij realistische scenario’s kunnen zijn. In september weten we meer.

Citymarketing

Een ander gevoelig punt was de kritiek die losbarstte al voor mijn komst over Hoorn Marketing. Hoewel die organisatie, zeker in het jaar van de Gouden Eeuw het nodige heeft bereikt, was er de kritiek dat er te weinig was gezocht naar draagvlak. Zo was het culturele veld nauwelijks bij de plannen betrokken en was de uitvoering te weinig transparant. Onder mijn verantwoordelijkheid is er dan ook een grondige evaluatie geschreven en in februari aan de gemeenteraad aangeboden. Hoorn Marketing had inmiddels de opdracht teruggegeven, zodat we een nieuw vehikel moeten bouwen om door te gaan in ongetwijfeld gewijzigde vorm. Door het uitbreken van de coronacrisis, kon dit rapport niet meer in een fysieke vergadering besproken worden. Dit staat nu voor na de zomer geagendeerd. Ondertussen hebben we ondanks de handicap van Corona met de OSH en een externe partij gewerkt aan een doorstartscenario van de marketing van Hoorn gewerkt. Dit om niet teveel tijd te verliezen, want heel de stad vraagt zeker nu we uit onze Coronaschulp komen wel weer om marketing en promotie. Ik heb wel heb gevraagd om voldoende ruimte te houden voor de gemeenteraad in het verhaal, zodat we naast de evaluatie, ook over het vervolgproces ook echt met elkaar in discussie kunnen. Ik verwacht dat we de komende maanden tot een afronding en doorstart per 2021 kunnen komen met veel meer draagvlak, al zullen er best nog wat lastige knopen moeten worden doorgehakt.

Gouden eeuw app.

Een project waar in regionaal verband al geruime tijd aan gewerkt wordt is de gouden eeuw app, waarmee de rijke historie van West-Friesland met circa 50 iconen ontdekt kan worden. We starten in de komende dagen met de lancering voor de lokale en regionale toerist, ondersteunt met flyers, posters, stoepborden, filmpjes en een Facebookpagina. Deze zachte lancering geeft de ruimte om nog wat bij te schaven in de komende maanden. Voor de start van het toeristenseizoen van volgend jaar willen we nog een keer apart uitpakken. De app. is te vinden onder ‘Golden Age Tour’ in de app- en playstore. Kijk ook eens op www.goudeneeuwtour.nl

Warenhuis Hoorn

Dat de marketing van Hoorn op zich een politiek gevoelig onderwerp is, heb ik in het voorjaar gemerkt toen ik uit de niet uit te geven citymarketinggelden wilde putten (veel promotie werd immers vanwege Corona stilgelegd) om een gemeentelijke bijdrage te geven aan het maatschappelijk initiatief om te komen tot het online warenhuis Hoorn (www.warenhuishoorn.nl). Een fantastisch initiatief om de krachten van ruim 300 lokale detaillisten en ondernemers te bundelen in een tijd dat de winkeldeur op slot ging en omzetten gigantisch kelderde. Een deel van de raad was positief, een deel ook kritisch, om vaak verschillende redenen. Dit initiatief waar veel vrijwilligers en zzp-ers belangeloos aan hebben bijgedragen heeft naast noodzakelijke omzet ook veel nieuwe inzichten gegeven over de toekomst van de binnenstad.

Binnenstad in transitie

De binnenstad gaat in een grote veranderingsslag terecht komen en dit speelt in alle binnensteden van Nederland. Vooral de grote binnensteden krijgen het zwaar, omdat die meer dan in Hoorn, leunen op het toerisme en daar is heel veel omzet weggevallen. In Hoorn is de lokale en regionale dagbezoeker economisch gezien nog veruit het meest van belang. De citymarketing zal vooral ook moeten bijdragen om die weer meer aan de binnenstad van Hoorn te binden. Holland boven Amsterdam zal vooral de landelijke en internationale bezoeker moeten binden aan de regio Noord-Holland Noord en dan gaat het accent ook meer om verblijf liggen.

Ik heb voor het zomerreces dan ook de geactualiseerde lokale detailhandelsvisie naar de gemeenteraad gezonden, zodat die in de zomermaanden kan indalen bij iedereen. Ingrediënten die ik zie: het koophart zal fors kleiner worden, zeker 30%. Het beroemde winkelrondje bestaat niet meer. Kleine Noord, Grote Noord en Gedempte Turfhaven vormen het raamwerk van het nieuwe hart. De Nieuwsteeg bijvoorbeeld zou je daarbij langzaam kunnen laten verkleuren naar woningen en andersoortige economische activiteiten. Ook de omgeving van het Kerkplein zal meer omvormen tot verblijfsgebied, dankzij de fantastisch nieuwe inrichting. Want wat is het Kerkplein mooi geworden! Ook complimenten aan Samir Bashara (GL) en mijn voorganger Ben Tap die daar zich ook steeds sterk voor hebben gemaakt. De meeste mensen komen gericht naar de binnenstad. Het funshoppen is veel minder aan de orde, dan pak ‘em beet 10 jaar geleden. Orienteren én kopen via internet neemt nog steeds toe en vooral ouderen hebben dat in coronatijd nu ook ontdekt. Daarom worden hybride-bedrijfsvoeringsconcepten steeds belangrijker. En daarom is warenhuis Hoorn ook zo van belang, om samen op te trekken op de digitale weg en te leren en consumentengedrag te volgen en daarop te anticiperen.

Horeca

Zorgenkind is absoluut de horeca, die als eerste de klappen kreeg van Corona kreeg. Het is de cementfunctie in de binnenstad, tussen wonen, cultuur, (verblijfs)recreatie en detailhandel. Al snel heb ik in maart geacteerd door met huur- en belastinguitstel te komen en uiteindelijk – met steun van de gemeenteraad – te komen tot het niet in rekening brengen van precariobelasting voor de terrassen tot eind 2020. We hebben onder ‘stoom en kokend water’ 60 horeca-ondernemers gelukkig kunnen maken met een nieuw terras of een vergroot terras. Dit geeft op veel plekken een nieuwe gezellig en ontspannen beeld. Dit is ten kosten gegaan van een aantal parkeerplaatsen en deels de openbare ruimte. Ook werd het Roode Steen afgesloten als (nood)maatregel. Deze verruiming geldt tot 1 september, maar de gemeenteraad heeft al laten weten dit naar 1 november te willen oprekken. Medio augustus zullen we als college de hand aan de pols slaan en daar een definitief standpunt over innemen, als we ook weten hoe Corona zich ontwikkelt en we ook zicht hebben op de gevolgen van de noodmaatregel op zaken als verkeer en beheer openbare ruimte en openbare orde.

Verder heb ik begin dit jaar – voor Corona – de horeca al laten weten dat ik naar de mogelijkheid van winterterrassen wil kijken. Ik zie namelijk dat de horeca door de bank genomen geen evenwichtig en gezond verdienmodel heeft. Hoewel elke formule natuurlijk net even anders is, zie ik dat in enkele maanden veel wordt verdiend, maar er ook vele maanden zijn dat het geld weer de onderneming uit loopt. Anders gezegd: het gat tussen het zomer- en wintermodel moet verkleind worden. Hoorn heeft een fantastische en nog grotendeels gave historische binnenstad, mede dankzij de inzet van een historische vereniging als Oud Hoorn. Dat leidt ook tot een gezellige binnenstad in vooral het voorjaar en hoogseizoen. In de winter is onze binnenstad echter een ‘tochtgat’. Wil je kwaliteitshoreca, maar ook dat onze hotels ook in de winter voldoende renderen, dat is er metname in deze periode meer nodig. Winterterrassen kunnen daar een bijdrage aan leveren. Dat zal niet op alle plekken kunnen vanwege de fysieke ruimte of vanuit erfgoedbelangen, maar het is een uitdaging om tot een verantwoord model te komen die past bij de stedenbouwkundige en erfgoedkwaliteiten van Hoorn. Ik wil na de zomer een proces starten, met diverse belanghebbenden om te komen tot een verantwoord Hoorns model. Uiteraard wil ik daar ook graag de gemeenteraad bij betrekken, maar zeker ook een partij als Oud Hoorn.

Financiële positie grote uitdaging

De coronagevolgen voor de gemeentelijke organisatie zijn ondertussen groot. We lopen miljoenen euros’s aan inkomsten mis aan parkeeropbrengsten, toeristenbelasting, precariobelasting, niet (volledig) te innen huurinkomsten en ook maken we veel extra kosten door steunmaatregelen aan bijvoorbeeld de culturele sector. Samen met de structurele tekorten in het Sociaal Domein (jeugdzorg en WMO) staat onze financiële huishouding zwaar onder druk. We zullen voor dit jaar moeten putten uit onze reserves. Het wachten is nu op het Rijk, die gemeenten toch echt zal moeten compenseren. We zijn voor circa 85% van onze begroting afhankelijk van de inkomsten van het Rijk. Mijn collega’s Kholoud Al Mobayed (SH) en Marjon van der Ven (VVD) doen er alles aan om ook binnen het Sociaal Domein de tekorten terug te dringen. Tegelijkertijd is het mooi te zien dat WerkSaam bewonderenswaardig blijft doordraaien en in coronatijd de landelijke TOZO-regeling heeft uitgevoerd en de doelgroep veerkracht heeft getoond en met het maken van mondkapjes en operatieshorten een bijzondere bijdrage heeft geleverd.

Coronamanager

Vanaf maart vergaderen we zoveel mogelijk online en werken we vanuit huis. Naast alle normale zaken, kregen we ineens een berg aan extra coronagerelateerde zaken te verwerken. De wereld stond ineens letterlijk op z’n kop. Huren konden niet meer betaald worden, steunmaatregelen van het Rijk moesten door WerkSaam namens de deelnemende gemeenten voorgeschoten en uitgevoerd worden. Zorgcontracten konden ineens inhoudelijk niet meer uitgevoerd worden en moesten worden aangepast. De openbare ruimte moest plots aangepast worden aan de nieuwe realiteit van de 1,5 meter samenleving. Om dat in de binnenstad te managen hebben we daarom een tijdelijke coronamanager aangesteld om ondernemers te faciliteren in alle veranderingen en ons te helpen bij alle vraagstukken. De zaterdagmarkt moest eerst worden verplaatst vanwege de aanpak van de Nieuwstraat, vervolgens ruimer, daarna kleiner vanwege Corona en toen weer ruimer en groter. Omdat de economische impact (hou ik mijn bedrijf overeind, kan ik mijn medewerkers in dienst houden?) groot was van alle maatregelen, was er begrijpelijk ook veel emotie. Ook daar moesten we als gemeentelijke organisatie op anticiperen en mee dealen en mede daarom was de coronamanager als linking pin een nuttige en noodzakelijke uitkomst. We moeten helpen waar het kan, maar ook duidelijkheid en veiligheid scheppen. En dat allemaal vanuit een empathische grondhouding. Er wordt veel van ons gevraagd …

Woningbouw

Ondertussen hebben we onze woningbouwplannen geactualiseerd en in beeld gebracht om te kijken waar we kunnen versnellen. Ik trek daarin samen op met mijn collega Marjon van der Ven. Want de druk op de woningmarkt is ongekend groot. Landelijk is er een tekort van circa 330.000 woningen. Er zijn veel inbreiplannen nu in uitvoering en aanstaande. En met de Poort van Hoorn gaan we een geheel nieuw stedelijk woonmilieu toevoegen aan de (binnen)stad. Voor bijna 1 miljard aan woningbouwplannen staat in de gemeentelijke spreightsheet voor de komende 10 tot 15 jaar. Die groei hebben we ook nodig om de jeugd vast te houden en ons voorzieningenniveau op een hoog niveau te houden. Een stad als Hoorn heeft daarin best goede vooruitzichten, zeker nu we nadrukkelijk proberen aan te haken bij de Metropoolregio Amsterdam. En ondertussen krijgt het fundament van het Hoornse stadsstrand letterlijk een gezicht. De gemeenteraad heeft voor een voorkeursscenario gekozen, achter de schermen wordt nu druk aan de detaillering en uitwerking gewerkt. Ook financieel! Het zal onze woningbouwprogramma in de Poort van Hoorn een extra affiche straks kunnen geven. Want waar vind je stedelijk wonen aan de rand van de binnenstad met OV, voorzieningen, koopcentrum, uitgaansleven, historische haven, cultuur en stadsstrand binnen een straal van een vierkante kilometer in Nederland? We hebben dan ook vanuit de regio Noord-Holland Noord een mooi bod van 40.000 woningen kunnen neerleggen bij de kamerfracties en minister Ollongren. Juist nu de woningbouw stagneert, zijn wij er juist in Hoorn, zonder stikstofproblemen, klaar voor! Ik heb zelf in Nieuwspoort in Den Haag dan ook een exemplaar van onze woondeal mogen aanbieden aan D66-kamerlid Jessica van Eijs.

Noorderkerk

In de afgelopen maanden is ook hard gewerkt aan de Noorderkerk. Het was van beide kanten qua samenwerking en vergunningproces soms een moeizaam traject. Maar het eindresultaat mag er zijn! Een groep ondernemers heeft een prachtige invulling gegeven aan het oudste gebouw van Hoorn. Met een ‘monument & bed’, een theehuis met terras en een ruimte voor congressen en evenementen heeft het Kleine Noord er een mooie invulling bij gekregen. Neem eens live een kijkje of kijk op www.noorderkerkhoorn.nl.

Haven en waterplanten

Maar wie Hoorn zegt, zegt ook ‘historische stad aan het water’. Mijn collega Simon Broersma (FT) werkt hard aan een nieuwe havenvisie en ik ondersteun daarbij. Want de haven moet economisch meer gaan betekenen en het product moet kostendekkend worden. Met een nieuwe havencoordinator en een nieuw haventeam zijn we bezig die omslag te maken. We willen het gastheerschap nieuw leven inblazen, maar ook zorgen wegnemen rond de waterplantenoverlast. Ik heb me daarom met de havencoördinator regionaal sterk gemaakt om het maaien van waterplanten door Hoorn in het gehele Markermeergebied te laten coördineren, nu de provincie NH zich daaruit terugtrekt. Binnenkort spreken we daarover in het College. Ook is er een proef gestart met betonning voor de Hoornse haven. We willen een veilige route en in- en uitvaart onder alle omstandigheden kunnen garanderen. Zo kunnen we onze positie als aantrekkelijke haven terugwinnen.

Kermis en evenementen

Als evenementenwethouder bleek al snel dit jaar dat dit deel van mijn portefeuille door Corona in het water zou vallen. Veel evenementen zijn voor dit jaar afgelast en uitgesteld naar volgend jaar. In de afgelopen weken hebben we hard gewerkt om toch de Hoornse kermis, voor elkaar te krijgen, weliswaar in aangepaste vorm. Eerder had ik de kermisbranche al steun toegezegd samen met mijn collega’s van o.a. Tilburg, Oss en Volendam in hun steungesprek met staatssecretaris Mona Keijzer. Maar de beste steun die wij aan de branche kunnen bieden is natuurlijk om toch een kermis van circa 50 attracties op het Pelmolenpad te faciliteren. We maken daarmee ook een gebaar naar onze inwoners, die veel vertier deze zomer noodgedwongen zullen moeten missen. Het zal wel een afgesloten kermis worden, met toegangscontrole en tal van beheersmaatregelen, maar de recente aanpassing van de noodverordening in NHN maakt het wel mogelijk. De sluitingstijden worden wel aangepast, er zal geen alcohol zijn en de kermis zal 1 dag korter duren, omdat lappendag dit jaar niet doorgaat en dat is dan ook geen kermisdag. Meer informatie is te vinden op: www.kermis-Hoorn.nl.

Het virus

Tot slot wijt ik toch nog enkele woorden aan Corona. Nog dagelijks heeft het zijn impact. Ik werk nog steeds vanuit huis, we monitoren nog dagelijks de gevolgen. We blijven het belang van alle veiligheidsmaatregelen uitdragen. Er kan langzaam meer, maar we blijven uiterst waakzaam. Ik overleg daarover ook veelvuldig met de burgemeester en binnen het college als geheel. Vooral nu iedereen ook weer op vakantie gaat, wordt het best een spannende tijd. Er is nog geen vaccin, het virus is nog steeds onder ons. In delen van de wereld heeft het nog een verwoestende uitwerking en ook in delen van Europa ontstaan nog steeds nieuwe brandhaarden. De kans dat het virus ook in Nederland en onze omgeving terugslaat in de komende maanden is zeer realistisch. En dat zou economisch gezien een ramp zijn. Ik kan vanuit mijn rol dan ook niet vaak genoeg benadrukken dat het van eminent belang blijft om zoveel mogelijk thuis te werken, de 1,5 meter afstand in acht te nemen en veel de handen te blijven wassen.

Dit gezegd hebbende, wens ik u toch een fijne zomerperiode toe, al zal deze zomer anders zijn, zonder al die grote (sport)evenementen.

Blijf vooral gezond!