Steun ons en help Nederland vooruit

maandag 8 januari 2018

‘Gratis parkeren op zondag onzinnig en populistisch’

De OSH pleit voor een proef met gratis parkeren op zondag. Inmiddels buitelen fracties, zo vlak voor de gemeenteraadsverkiezingen over elkaar heen om aan te geven dat dit een goed plan is. De vraag is echter: Wat is het probleem? Welk effect wil je bereiken en lukt dat door het parkeren gratis te maken? En hoe past gratis parkeren in het algemene beleid? Als je daar goed over nadenkt, dan kom je er al snel achter dat je dit helemaal niet moet willen en dat het grote ‘lariekoek’ is. D66 is een partij van inhoud én wars van populisme en daarom ziet D66 niets in zo’n proef. Scheidend raadslid en voormalig wethouder Arthur Helling haalt graag de lessen vanuit het verleden nog maar eens boven tafel. ‘Want deze discussie laait elke tien jaar weer op en verdient een serieus antwoord.’

De geschiedenis herhaalt zich …

‘Toen ik in 2002 wethouder van Economische Zaken werd, was ook het parkeren een groot issue. Ook toen klaagden ondernemers ‘steen en been’. Het ging economisch minder en het betaald parkeren en het nieuwe parkeerbeleid joeg de mensen de binnenstad uit. En hoewel ze op één punt wel gelijk hadden, het één-uursparkeren was achteraf tekort en gaf veel onrust en haast bij bezoekers van de binnenstad, waren alle verdere maatregelen van het grote verkeersplan eigenlijk logisch en – zo bleek later – ook succesvol. Ik ben toen in de schouwburg voor honderden ondernemers gaan staan en toen zijn we op basis van feitelijke gegevens de discussie aangegaan en bleek het (betaald) parkeren helemaal niet zo hoog te scoren bij het publiek. Het zat vooral in de onderbuik van ondernemers die het moeilijk hadden en dan zoek je een gezamenlijke vijand. En dat was de gemeente met zijn parkeerbeleid en zijn parkeergeld. Maar de cijfers gaven iets heel anders aan.

Waar gaat het om?

Toen, en dat geldt in feite nog steeds, ging het vooral om zaken als schoon, heel en veilig, beleving, gastvrijheid, goed ondernemerschap en een goed en afwisselend aanbod en een goede dienstverlening. Alle toonaangevende onderzoeken geven nog steeds aan dat je hierin het verschil kan maken als binnenstad. Dus zorg ook dat je makkelijk de juiste parkeerplaats vindt, zorg dat je makkelijk en goed kunt betalen, dat is wel van belang bij parkeren. Kloppen al die zaken dan is het parkeertarief doorgaans geen probleem. Kloppen die zaken niet, dan is elk tarief een irritatiefactor. Het resultaat toen was dan ook dat we als gemeente en ondernemers binnenstadsmanagement zijn gaan opstarten, dat we aan de feestverlichting zijn gaan werken, dat we de Hoge Brug in de haven voor het toeristenseizoen begon zijn gaan schoonspuiten in plaats van later in het jaar en meer van dat soort maatregelen. Kortom, gasten laten voelen dat ze welkom zijn en dat er op hun wordt gerekend. En ja, het 1-uursparkeren werd weer 2-uursparkeren binnen de singel, want daar hadden ondernemers wel een punt!

Kortom: elke klant of bezoeker wil gewoon goed ontvangen worden, in een prettige setting kunnen winkelen en rustig en gezellig op een terras kunnen zitten en juist geen last van auto’s en brommers hebben. Een goede sfeer en service dus en iedere bezoeker zal begrijpen dat gratis natuurlijk niet bestaat. En elk goed en onderscheidend aanbod, schept zijn eigen vraag. En winkeliers zullen ook – afhankelijk van de markt waarin ze opereren –  ook de aansluiting moeten zoeken met de onlinemarkt en het faciliteren en verleiden van de consument. Daar zouden OSH en gemeente zich samen op moeten concentreren ook in de komende jaren. Samen optrekken om je koopcentrum aantrekkelijk te houden.

Parkeerplan actualiseren

In al die jaren is het autobezit en autogebruik alleen maar verder gestegen. Betaald parkeren gebruik je daarom vooral ook als sturingsmiddel om langparkeerders te verleiden aan de randen van de stad en bij de toegangspoorten van de stad te gaan parkeren. Een ander deel zal altijd de binnenstad in moeten (voor een korte boodschap, om te laden en te lossen, voor bewonersparkeren) en dat zal je op een goede manier moeten begeleiden en faciliteren.Het tarief is daarbij één van de sturingsmiddelen.

Voor D66 is duidelijk dat tijden blijven veranderen en dat je steeds moet kijken of het beleid nog passend en effectief is.

Daarom is D66 ook initiatiefnemer geweest van de motie in het najaar van 2017 om te komen tot een nieuw grootschalig onderzoek naar het parkeren in de binnenstad. Het grote verkeers- en parkeerplaatsen van 2000 heeft ons veel gebracht, maar is inmiddels op onderdelen wel wat achterhaald. Er is immers veel veranderd: meer onlinewinkelen, thuisbezorging, mobiel betalen voor parkeren, opkomst van de elektrische fiets om maar een paar zaken te noemen. Wij verwachten dat het winkelhart de komende jaren ook kleiner en compacter zal worden en dat de woonfunctie weer zal toenemen in het centrum. Maar ook dat er overslagstations gaan komen aan derand van de stad en dat het laden en lossen heel anders gaat verlopen, om over het effect van zelfrijdende auto’s nog maar te zwijgen. Dit alles vraagt terecht feitelijk onderzoek naar wat dit alles betekent voor het aantal parkeerplaatsen, het type parkeerplaats en de (rand)voorwaarden en spelregels voor het parkeren. En ook het bewonersparkeren in met name het centrum is al jaren een toenemend probleem (vraag naar parkeren is structureel groter dan het aanbod van plaatsen) en ook daar zal de gemeenteraad met voorstellen moeten komen.

Consistentie én logica van beleid

Ook heeft de gemeenteraad in 2017 definitief besloten dat er een parkeergarage komt achter het station van maar liefst vier parkeerlagen (1.250 plaatsen) met een mogelijkheid om er nog een extra laag op te zetten. Dit gaat ons straks jaarlijks structureel in exploitatie minimaal € 1.000.000 kosten en dat gaat oplopen als we de ombuiging van straat- naar gestapeld parkeren niet goed of volledig in beweging krijgen. En dat gaat niet vanzelf, want velen zullen blijven proberen om voor de spreekwoordelijke deur te gaan parkeren.

Het gratis maken van parkeren op zondag past hier helemaal niet in en is dus een onhandige zet, waar we na de verkiezingen ook waarschijnlijk niets meer van horen, behalve van een enkele (oppositie)partij. Want of je nu gebruik maakt van een gestapelde parkeerplek of de openbare ruimte, je huurt in feite parkeerruimte en dat kan nooit gratis zijn, zeker niet in een binnenstad waar je de schaarse rond wilt reguleren. Bovendien wil je langparkeerders faciliteren aan de rand en bij voorkeur straks gestapeld te gaan staan, dan schuurt zo’n gratis proef aan alles waar de raad voor gekozen heeft. Puur opportunisme!

Koopzondagen

Verder heb ik altijd gewaarschuwd dat bij 52 koopzondagen, dat voor veel binnenstadsondernemers dat ook extra kosten met zich mee zal brengen. Voor de consument is 52 koopzondagen fijn, daarom is D66 ook altijd voor geweest, maar zeker voor de kleine en middelgrote ondernemingen zal het niet altijd leiden tot meer omzet, maar eerder tot omzetbehoud en omzetverschuiving. Dus ik heb toen gelijk groepen dat je misschien de koopavond wel moet afschaffen of ergens anders in de week moet knijpen met je openingsuren. Maar zorg in elk geval dat je dat met elkaar doet en dat je wel met elkaar open bent op zondag. Het is nog steeds jammer dat niet alle winkels op zondag in de binnenstad open zijn en verder er nog niets veranderd is. Ook hier denk ik dat de ondernemers gezamenlijk stappen moeten zetten en het pleiten voor gratis parkeren en de rekening bij de gemeente leggen is dan wel heel makkelijk en niet het juiste antwoord.

Kwaliteit openbare ruimte

Naar de kwaliteit van de openbare ruimte zou je overigens nog wel eens goed moeten kijken. Vanuit Hoorn Kerngezond en het kwaliteitsplan Binnenstad is ooit de binnenstad gefaseerd opgeknapt en naar een hoger niveau gebracht. Dit heeft de binnenstad een noodzakelijke make-over gegeven. Maar dit ligt al weer vele bestuursperiodes achter ons. Inmiddels zie je dat de kwaliteit hier en daar toch behoorlijk, soms letterlijk, is afgebrokkeld.

De aanpak van het Kerkplein in 2018 kan de start zijn een ‘oppepper’ en ‘transformatie’ van de openbare ruimte die de komende jaren naar meer gaat smaken.  In elk geval hebben ondernemers en de OSH gelijk als zij zeggen dat de kwaliteit van de openbare ruimte de afgelopen jaren achteruit is gegaan. De innovatieve vuilnisbakken, de big-belly’s, waren de oplossing voor het afvalprobleem, maar zijn door problemen in de aanbesteding nog steeds niet (overal) geplaatst. Ondertussen puilen afvakbakken uit en Hoorns Belang heeft daar als eerste terecht aandacht voor gevraagd. Maar ook extra veegrondes, zeker in de tijden van de vele evenementen in de stad zijn gewenst om de stad schoon en aantrekkelijk te houden. Nu de gemeente weer meer financiële armslag heeft mag hier best wat extra prioriteit aan gegeven worden.

Maar ook het veilig faciliteren van het fietsparkeren, zeker met de opkomst van de elektrische fiets, verdient de komende jaren veel aandacht, En ook dat hoeft niet in alle gevallen gratis trouwens. Bij al deze punten (kwaliteit openbare ruimte, afval, fietsparkeren) ligt de bal primair bij de gemeente.

Conclusie

De gemeente staat zeker aan de lat voor een aantal zaken met betrekking tot de kwaliteit van de openbare ruimte en het faciliteren van het auto- en fietsparkeren. D66 wil zich daar ook sterk voor maken, maar niet voor populistische oprispingen als gratis parkeren op koopzondagen. Wij zijn niet gek en de kiezer niet naïef!’